Hartu nigan atseden  

161207, Abenduko II. Astea, Mt 11,28-30

«… nire uztarria eramangarria baita eta nire zama arina»

*********************************************************

Errabinoek beren irakaspenari esaten zioten ‘zama’. Jesusek, termino bera erabilirik,  dio bere zama ez dela astuna eta, gainera, atseden ematen duela. Nola ez zuen, bada, hori esango, bere bizia nekeen aringarritzat jotzen zuenak! Esan nahi du errukia, pertsona ‘nekatu’ eta ‘larrituentzat’. Errukiak, Karen Armstrong-en arabera, adierazten du ‘bestearekin sentitzea, norbera munduaren zentrotik kendu eta bere tokian beste bat ipintzea. Hori da, erlijiotasunaren klabea ez ezik, iluminazioarena ere’. Seguir leyendo

Publicado en 1 Igandeko ebanjelioa | Etiquetado | Deja un comentario

Fidel Castroren aditzera

 

Ez dut ekarpen handirik egingo, historia aldetik, Fidel Castrori buruz. Baina, agian, harritu egingo zarete, esaten badizuet Kubako iraultzaren protagonista nagusiak presentzia handia izan duela nire bizitzan, erreferentzia bidez. Artean gauzak konprenitzeko askorik gauza ez nintzela hasi nintzen Castroren berri jakiten; ondo esateko, ‘jakiten’ ez, baizik ‘entzuten’ esan beharko nuke.

Gure auzoan bazen baserritar bat, orotan gogorra, sentimenduak gordin azaltzen zituena, okasioa zuen guztian, baita soroan ganaduekin lanean zebilela ere, haiek, atseden apur bat hartzeko, soro-bazterreko sagarrondoren hostopean abaro uzten zituenean. Makila jasota hasten zen demandan, erdi bere kasa, entzungo zuenik inguruan sumatzen baldin bazuen. Seguir leyendo

Publicado en 1 Artikulua/Prentsa | Etiquetado | Deja un comentario

Ezagutza transformatzailea

“… omen”

Bere baitan xede den ezagutza da bakarrik transformatzailea, esan nahi da beste xede bat lortzeko bitarteko moduan erabiltzen den ezagutza ez dela transformatzailea.  Ni, momentu honetan, ze helbururekin ari naiz eskribitzen eta, eskribitu ahala, ikasten? Ez daukat ezer lortu beharrik. Hain zuzen, paradoxikoki (paradoxa ez da kontraesana, bi muturrak lotzen dituen uztarria baizik), ezer lortzeko premiarik ez denean eskuratzen dira gauzarik baliosenak eta esnatzen eta transformatzen gehien laguntzen digutenak. Seguir leyendo

Publicado en 1 Ez-bi antologia | Etiquetado | Deja un comentario

Nikolas Segurola

Uste dut Nikolas Segurola aski ezaguna dela Euskal Herrian, hainbat esparrutan (erlijioso, artzain eta bertsolaritzan), nahiz eta Xabier Iraola arranguratsu azaldu ‘Nikolas txikia’ (El pequeño Nicolás) “zoritxarrez” hain ezaguna delako eta ‘Nikolas handia’ jende gutxiegik ezagutzen duelako. Gero, Nikolas Segurolak izan duen ibilbidearen eta burutu dituen egintzen berri ematen du luze eta zabal, Nikolasek merezi bezain luze eta zabal ez bada ere. Aipatzen du Xabier Euzkitze, Iñaki Beristain eta Eduardo Urartek, ildo bana hartuta, Nikolasi buruz egiten duten liburua ere.

Hain zuzen etzi, larunbatean, egingo da liburu horren aurkezpena, Arantzazuko Gandiaga Topagunean. Aurkezpena aprobetxaturik, omenaldia eskainiko zaio Gomistegiko fraide artzain eta bertsolariari. Euzkitze, Beristain eta Urarteren hitzaldien ondoren eta, ezbairik gabe, Nikolasen beraren hitzen ostean, Andoni Egaña eta Sebastian Lizasoren bertso-saioa izango da. Horrez gain, kantuak ere izango du lekua omenaldian. Ezeren okerrik ez dela, hantxe izango gara. Iruditzen zaigu betekada ederra hartuko duela Topaguneak. Seguir leyendo

Publicado en 1 Artikulua/Prentsa | Etiquetado | Deja un comentario

Zientziak dena al daki?

“… omen”

Zientziak, hasteko eta behin, deskribatu egiten du. Nola deskribatzen du? Zientzia bakoitzak bere modua eta eredua ditu, errealitatera iristeko. Errealitatearen dimentsio neurgarriak hartuko ditu kontuan zientzia fisikoak. Hori da bere eremua.

Medizinak beste horrenbeste egingo du. Maiteminduak, bere barrenari jira osoa ematen dion irribarrea ikusten duen tokian, anatomiak ez du ikusiko masaileko muskuluen kontrakzioa baino. Baina nork esaten dit niri bigarren ikuspegia objektiboagoa dela lehenengoa baino? Errealitatera hurbiltzeko modu partzial bat absolutizatzea izango litzateke hori, batez ere maiteminduarentzat. Seguir leyendo

Publicado en 1 Ez-bi antologia | Etiquetado | Deja un comentario

Jesxux Mari Guridi Izagirre

 

Lagun eta lankidea hil zaigu, Gabiriako Semea eta Oiartzunen bizi zena. Doluminik sentikorrenak emazte Arantxa, hiru seme-alaba eta familia osoari.

Zoriontsu izatea da mundu honetan daukagun betebehar bakarra, eta besteak zoriontsu egiten saiatzea. Jexux Mari zoriontsu izan da, ez problema eta gorabeherarik izan ez duelako, horiei aurre egiten jakin duelako baizik. Umorea eta onberatasuna, bertuteak.

Jexux Marik ez zizun goi maiako anbizio partikularrik, gauza txikietan aurkituko zizun zoriona, klaseak eman, koruan kantatu, mendian ziza eta perretxiko bila…

Itxura batean, joan da gure artetik. Bere dimentsio historikoa amaitu da. Tenporalki izan duen forma hori bukatu da. Baina bere azken dimentsio edo dimentsio sakona ez. Olatua eta itsasoa bezalakoa da gizakiaren bizia. Olatua da dimentsio historikoa eta itsasoa azken dimentsioa. Olatua itsasotik dator eta itsasora itzultzen da; azken finean, biak bat dira: ura. Bat gara errealitate osoarekiko, zeinen azken Hondoa Bizia, Jainkoa, Konszientzia… den.

Bere erara, kristau fededuna ere bazen Jexux Mari, eta, ebanjelioko pasartetxo bat gogoratuko dugu (Joan 8,58): «Bene-benetan diotsuet: Abraham sortu baino lehenagokoa NAIZ NI.» dio Nazareteko Maisuak, Joanen arabera. Aurreko paragrafoko irudiaren arabera, denok gara Abraham baino lehenagokoak. Osatzen gaituen Hondoarekin konexioan egotea da kontua.

Publicado en 1 Biografia | Etiquetado | Deja un comentario

Konprenitu

“… omen”

Filosofiak esplikatu egiten du, zientziek deskribatu, jakinduriak transformatu.

Filosofia espekulatiboari eta zientziei esker eskuratzen dugu ezagutza. Jakinduriak harago jotzen du: zerbait sakonetik ezagutzeko, izan egin behar da. Zerbait buruz informazioak izateak ez du esanahi zerbait zuzenean ezagutzea. Piszina ertzetik, igeri nola egiten duten ikusita ez da ikasten igeri.

Ez da gauza bera, eskolan, lagun batek esatea “erregeak gurasoak direla” edo zeure kabuz deskubritzea: zapatan jostailuak ipini dizkizutenean esna zeunden. Lehen, informazioa zenuen; orain, konprentsioa. Zuretzat mundua zeharo aldatu da, eta zeu ere erabat transformatu zara.

Benetako ezagutzari, Ekialdean, ‘esnatzea’ esaten diote. Halaxe baita, ametsetatik esnatzea bezala. Mundu berriaren aurkitzea. Esnatzea ez buruan eduki batzuk gehiago izatea, baizik eta pertsonaren transformazio osoa. Kontzientzia-maila berria lortzea da esnatzea; munduan izateko eta munduari begiratzeko modu berria eskuratzen dugu.

[cf. M. Cavallé, ( … Filosofía como terapia), 59-61]
Oharra:
Horrelako lan gehienek, nire kasuan behintzat, “OMEN” handi bat eraman beharko lukete.  Irakurri, gogoeta egin… eta euskara izaten dira osagaiak, emariak idazlan moduan jaulkitzeko. Printzipioz, inon publikatzeko asmorik gabe eginak, neure kontsumorako. Gero, askotan, ordea, blogean bederen ipintzea deliberatzen dut, gehienetan norbaiti irakurtzeko eman eta hark animatuta. Eta publikatzen direnean, irabazi-asmorik gabe publikatzen dira.
Publicado en 1 Ez-bi antologia | Etiquetado | Deja un comentario